Χριστιανισμός και Πλούτος -Γιώργου Ροδίτη

Έχει γραφτεί από ΧΡΙΣΤΙΑΝΙΚΗ
Τετάρτη, 18 Νοέμβριος 2009

Χριστιανισμός και πλούτος
Μπορεῖ ὁ χριστιανὸς νὰ εἶναι πλούσιος;
Στὸ ἐρώτημα αὐτὸ δόθηκε οὐσιαστικὰ ἀπάντηση προτοῦ κὰν τεθεῖ μὲ ὅσα ἀναφέραμε σ’ αὐτὸ τὸ κεφάλαιο γιὰ τὸν ἰδανικὸ ἀνθρώπινο τύπο τῆς Ἁγίας Γραφῆς, Παλαιᾶς καὶ Καινῆς Διαθήκης. Καὶ ἡ ἀπάντηση, ὅπως εἴδαμε, εἶναι ἀρνητική: Ὄχι. Ὁ ζωντανός, ὁ ὁλοκληρωμένος χριστιανός, ὁ ἄνθρωπος ποὺ «ντύθηκε» τὸν Χριστό, ποὺ εἶναι ἑνωμένος μαζί του ὅπως ἡ κληματόβεργα μὲ τὸ κλῆμα δὲ μπορεῖ μὲ κανένα τρόπο νὰ εἶναι πλούσιος. Μόνο ἂν καὶ ὁ Χριστὸς ἦταν πλούσιος, θὰ μποροῦσε καὶ ὁ χριστιανὸς νὰ εἶναι πλούσιος. Φτωχός, ἐπαναλαμβάνομε, μπορεῖ νὰ
εἶναι, ὅταν ἀνώτερη βία τὸ ἐπιβάλλει. Κάτω ἀπὸ ὁμαλὲς ὅμως συνθῆκες εἶναι ἕνας αὐτάρκης ἄνθρωπος, ὁ ὁποῖος κερδίζει μὲ τὸν ἱδρώτα τοῦ προσώπου του τὸ ψωμί του. 
Ἀκόμη κι ἂν παραβλέψουμε ὅλους τοὺς ἄλλους λόγους καὶ μόνη ἡ ἐντολὴ τῆς πρὸς τὸν πλησίον ἀγάπης εἶναι ἱκανὴ νὰ δικαιολογή σει ἐξ ὁλοκλήρου τὸ ἀσυμβίβαστο τοῦ πλούτου μὲ τὴν ἰδιότητα τοῦ χριστιανοῦ.

Ἄν, λέγει ὁ Μ. Βασί λειος ἀπευθυνόμενος στὸν πλούσιο τοῦ Εὐαγγελίου, αὐτὸ ποὺ μὲ βεβαιότητα ὑποστήριξες ἦταν ἀληθινό, ὅτι δηλ. ἀπὸ παιδὶ τήρησες τὴν ἐντολὴ τῆς ἀγάπης καὶ στὸν καθένα ἔδωσες τόσα, ὅσα κράτησες καὶ γιὰ τὸν ἑαυτό σου, τότε ἀπὸ
ποῦ προέρχεται ἡ περίσσεια αὐτὴ τῶν χρημάτων; Εἶναι αὐτονόητο πὼς ἡ περίθαλψη τῶν φτωχῶν συνεπάγεται ἀναγκαστικὰ τὴν ἐξάντληση τοῦ πλούτου. Γιατί, παίρνει μὲν ὁ καθένας λίγα, ὅλοι ὅμως μαζὶ χρειάζεται νὰ μοιραστοῦν καὶ νὰ δαπανήσουν ὁλόκληρη περιουσία. Συνεπῶς ἐκεῖνος ποὺ ἀγαπᾶ τὸν πλησίον του σὰν τὸν ἑαυτό του, δὲν μπορεῖ νὰ ἔχει τίποτα περισσότερο ἀπὸ τὸν πλησίον του:«Ὥστε ὁ ἀγαπῶν τὸν πλησίον ὡς ἑαυτὸν οὐδὲν περισσότερον κέκτηται τοῦ πλησίον». Σὺ ὅμως φαίνεσαι νὰ ἔχεις μεγάλη περιουσία. Ποῦ τὴ βρῆκες; Δὲν εἶναι φανερὸ ὅτι ἀπὸ τὴν ἀνακούφιση τῶν πολλῶν προτίμησες τὴ δική σου καλοπέραση; Ὅσο περισσότερα λοιπὸν
πλούτη διαθέτεις, τόσο ὑστερεῖς σὲ ἀγάπη: «Ὅσον οὖν πλεονάζεις τῷ πλούτῳ, τοσοῦτον ἐλλείπεις τῇ ἀγάπῃ».Τὸ χρέος τῆς πρὸς τὸ πλησίον ἀγάπης, τονίζει ὁ Μ. Βασίλειος στὴν ἴδια ὁμιλία του, εἶναι τόσο πρωταρχικὸ γιὰ τὸν χριστιανό,
τόσο ἀπαραίτητο γιὰ τὴ σωτηρία τῆς ψυχῆς του, ὥστε κανένα ἄλλο χρέος δὲ μπορεῖ νὰ τοποθετηθεῖ πιὸ πάνω ἀπ’ αὐτό. Οὔτε ἡ πρόνοια γιὰ τὴν ἀποκατάσταση τῶν παιδιῶν σου δὲν δικαιολογεῖ τὸν παραμερισμό του. Μήπως, παρατηρεῖ, ἀπὸ ὁποιοδήποτε παιδὶ δὲν σοῦ εἶναι προσφιλέστερη ἡ ψυχή; Μήπως ἀπ’ ὅλους δὲν σοῦ
εἶναι αὐτὴ περισσότερο συγγενής; Σ’ αὐτὴν λοιπὸν παραχώρησε τὰ πρωτεῖα τῆς κληρονομίας, πλουσιοπάροχα δός της τὰ ἐφόδια τῆς αἰώνιας ζωῆς. Κι ὅταν αὐτὸ θὰ ἔχει γίνει, τότε πιὰ ἀσχολήσουκαὶ μὲ τὴ μοιρασιὰ περιουσίας στὰ παιδιά σου. Βέβαια ἡ περιουσία σου θὰ εἶναι κατ’ ἀνάγκην τότε μικρή. Τοῦτο ὅμως δὲν ἔχει σημα-
σία. Παιδιὰ ποὺ δὲν κληρονόμησαν τίποτα ἀπὸ τοὺς γονεῖς τους δημιούργησαν μόνα τους τὰ νοικοκυριά τους. Ἡ ψυχή σου ὅμως, ὅταν ἀπὸ σένα τὸν ἴδιο ἐγκαταληφθεῖ, ἀπὸ ποιὸν θὰ βρεῖ ἔλεος καὶ βοήθεια;
Πολὺ περισσότερο δὲ μπορεῖ, κατὰ τὸν Μ. Βασίλειο πάντοτε, νὰ σταθεῖ ἡ δικαιολογία ὅτι συγκεντρώνει ἕνας χριστιανὸς πλούτη γιὰ νὰ τὰ διαθέσει μετὰ θάνατον χάριν κοινωφελῶν σκοπῶν. Ὅταν πιὰ δὲν θὰ βρίσκεσαι μεταξὺ τῶν ἀνθρώπων, παρατηρεῖ μὲ
πικρὴ εἰρωνεία, τότε θὰ γίνεις φιλάνθρωπος. Ἡ μετὰ θάνατον τύχη τοῦ ἀνθρώπου, συνεχίζει, κρίνεται ἀπὸ τὶς πράξεις του κατὰ τὴ διάρκεια τῆς ζωῆς του. Σὺ λοιπόν, ὅσο ζοῦσες, ἔπλεες στὰ πλούτη καὶ δὲν καταδεχόσουν οὔτε μιὰ ματιὰ νὰ ρίξεις στοὺς φτωχούς. Μετὰ τὸ θάνατό σου ποιὰ ἡρωϊκὴ πράξη θὰ ἔχεις κάμει ἄξια ἀντα-
μοιβῆς; Θαυμάσια ἀποδίδει τὸν ἠθικὸ προβληματισμὸ ποὺ δημιουργεῖ
στὴν ψυχὴ τοῦ χριστιανοῦ ἡ ὕπαρξη φτωχῶν ἀδελφῶν του καὶ ὁ Γρηγόριος ὁ Ναζιανζηνὸς στὸν περίφημο λόγο του «Περὶ φιλοπτωχείας». Ἔχει προηγουμένως περιγράψει μὲ ζωηρὰ χρώματα τὸ δράμα τῶν φτωχῶν καὶ γενικὰ τῶν ἀπόκληρων τῆς ζωῆς τῆς ἐποχῆς του, ὅταν, ξαφνικά, ἀνεβαίνει ἀπὸ τὴν ψυχή του, σὰν ἀσυγκράτη-
το κύμα, ἕνα συγκλονιστικὸ ξέσπασμα ἀγάπης καὶ συμπάθειας: Μὴ γένοιτο, οὔτε νὰ πλουτῶ, ἐφ’ ὅσον αὐτοὶ στεροῦνται καὶ τὰ ἀπολύτως ἀναγκαῖα· οὔτε νὰ ὑγιαίνω, παρὰ μόνο γιὰ νὰ περιποιοῦμαι τὰ τραύματά τους· οὔτε φαγητὸ νὰ χορτάσω, οὔτε νὰ ντυθῶ ἱκανοποιητικά, οὔτε ν’ ἀναπαυθῶ κάτω ἀπὸ στέγη, παρὰ μόνο ἐφ’ ὅσον θὰ
εἶμαι σὲ θέση νὰ προσφέρω καὶ στοὺς ἄλλους φαγητό, ροῦχα καὶ στέ γη.53 Αὐτὴ εἶναι φωνὴ γνήσια χριστιανική. Ὅλα τὰ ἄλλα ἀποτελοῦν «προφάσεις ἐν ἁμαρτίαις». Τὸ πρόβλημα, σὲ τελευταία ἀνάλυση, δὲν εἶναι ἂν ὁ πλοῦτος συμβιβάζεται μὲ τὴν ἐντολὴ τῆς ἀγάπης –ἡ ἀντίθεσή τους εἶναι ὁλοφάνερη– ἀλλὰ πόσοι εἴμαστε σὲ κάθε ἐποχὴ οἱ
χριστιανοι ποὺ μποροῦμε νὰ μετρηθοῦμε καὶ νὰ βρεθοῦμε ἀπόλυτα ἐντάξει μὲ τὸ μέτρο τῆς χριστιανικῆς ἀγάπης.Θὰ τερματίσουμε τὸ λόγο γύρω ἀπ’ αὐτὸ τὸ θέμα μὲ μιὰν εἰκόνα. Ἂς φαντασθοῦμε ἕνα πλούσιο ποὺ κολυμπᾶ στὴ χλιδὴ καὶ τὴν πολυ-
τέλεια κι ἔχει ἐξασφαλισμένα πλουσιοπάροχα ἀκόμη καὶ τὰ δισεγγόνια του, ν’ ἀπευθύνεται στὸν Θεὸ τὴν ὥρα τῆς Θείας Λειτουργίας ἀπὸ κοινοῦ μὲ τὸν διπλανό του φουκαρὰ ποὺ δὲν ἔχει οὔτε τὸ φάρμακο τοῦ ἄρρωστου παιδιοῦ του ν’ ἀγοράσει καὶ νὰ λέει: «Πάτερ ἡμῶν... τὸν ἄρτον ἡμῶν τὸν ἐπιούσιον δὸς ἡμῖν σήμερον...». Δὲν ἀπο-
τελεῖ ἡ ἐπίκληση αὐτὴ στὸ στόμα του διακωμώδηση τῆς Κυριακῆς Προσευχῆς καὶ γενικότερα τῆς χριστιανικῆς λατρείας; Καὶ μόνη ἡ εἰκόνα αὐτὴ δίνει τὸ μέτρο τῆς ἀγεφύρωτης ἀντίθεσης τῆς ἰδιότητας τοῦ πλούσιου μὲ τὴν ἰδιότητα τοῦ χριστιανοῦ.

Μὲ τὴν προσθήκη ἑνὸς ἐκτεταμένου Ἐπιλόγου, στὸν ὁποῖο διατυπώνω προσωπικὲς σκέψεις καὶ προτάσεις μὲ τὴ μορφὴ τελικῶν συμπερασμάτων, ἐπανεκδίδω, σὲ τρίτη ἔκδοση, τὸ βιβλίο μου ΧΡΙΣΤΙΑΝΙΣΜΟΣ ΚΑΙ ΠΛΟΥΤΟΣ, ποὺ πρωτοεῖδε τὸ φῶς
τῆς δημοσιότητας τὸ 1970. Ἡ ἐνδιάμεση δεύτερη ἔκδοσή του ἔγινε τὸ 1994.
Ἡ νέα ἔκδοση πραγματοποιεῖται ἐνῶ σοβεῖ ἡ βαθιὰ κρίση, ἡ ὁποία, ἐδῶ κι ἕνα χρόνο, σείει ἀπὸ τὰ θεμέλιά του τὸ παγκόσμιο ἀστικὸ οἰκονομικὸ οἰκοδόμημα. Κατὰ κοινὴ παραδοχὴ καὶ ὁμολογία ἡ κρίση αὐτὴ προκλήθηκε ἀπὸ τὴν ἀδηφάγο βουλιμία πα- νίσχυρων χρηματιστηριακῶν καὶ τραπεζιτικῶν συγκροτημάτων.  Ἔτσι, μαζὶ μὲ τὶς χρηματιστηριακὲς ἀξίες, κατέρρευσε καὶ ἡ ἀστικὴ θεωρία περὶ αὐτονομίας τῆς Οἰκονομίας, σύμφωνα μὲ τὴν ὁποία ἡ Ἀγορὰ καὶ γενικότερα ἡ οἰκονομικὴ δραστηριότητα ρυθμίζονται ἀπὸ ἀντικειμενικοὺς νόμους, ποὺ δροῦν ἀνεξάρτητα ἀπὸ ἠθικὲς ἢ ὅποιες ἄλλες ἐξωοικονομικὲς δεσμεύσεις.
Μὲ τὴν κατάρρευση πρὸ εἰκοσαετίας τοῦ λεγομένου ὑπαρκτοῦ σοσιαλισμοῦ, διαψεύστηκε παταγωδῶς στὴν πράξη καὶ ἡ μαρξιστικὴ ἀντίληψη τῆς Οἰκονομίας, ἡ ὁποία δὲν διαφέρει κατὰ βάθος ἀπὸ τὴν ἀστική. Οἱ ἐξελίξεις αὐτὲς καθιστοῦν ὅσο ποτὲ ἴσως ἄλλοτε ἐπίκαιρη καὶ ἀνταγωνιστικὴ τὴ χριστιανικὴ θεώρηση τῆς Οἰκονομίας καὶ
γενικότερα τοῦ λεγομένου κοινωνικοῦ προβλήματος, στὴν καρδιὰ τοῦ ὁποίου βρίσκεται ὁ αἰώνιος ἀνταγωνισμὸς γύρω ἀπὸ «τὸἐμὸν» καὶ «τὸ σόν», τὸ πρόβλημα μὲ ἄλλα λόγια τοῦ πλούτου καὶ τὸ ἀναπόσπαστα συνδεόμενο μαζί του πρόβλημα τῆς φτώχειας.Στὸ κέντρο τοῦ ἱστορικοῦ γίγνεσθαι, ἄρα καὶ τῆς οἰκονομικῆς
δραστηριότητας, ὁ Χριστιανισμὸς τοποθετεῖ τὸν ἄνθρωπο ὡςλεύθερη, ἠθικὴ προσωπικότητα, μὲ τὶς ἱκανότητες καὶ τὶς ἀρετές του, ἀλλὰ καὶ μὲ τὶς ἀδυναμίες καὶ τὰ πάθη του. Σ’ αὐτὸν τὸν ἄνθρωπο ὁ Χριστιανισμὸς ὑπενθυμίζει:
• Ὅτι ἡ πληρότητα τῆς ζωῆς του δὲν ἐξαρτᾶται ἀπὸ τὴν πε-
ρίσσια τῶν ὑλικῶν ἀγαθῶν ποὺ διαθέτει.
• Ὅτι γυμνὸς ἦρθε στὸν κόσμο καὶ γυμνὸς θὰ φύγει ἀπ' αὐτόν.
• Ὅτι πραγματικὸς κύριος τοῦ κόσμου εἶναι ὁ Θεός, στὰ
ἀγαθὰ τοῦ ὁποίου ἔχουν ἴσα δικαιώματα ὅλοι οἱ ἄνθρωποι-παιδιά
Του. Ὁ ἄνθρωπος εἶναι χρήστης ἁπλῶς τοῦ κόσμου.
• Ὅτι οἱ διακρίσεις τῶν ἀνθρώπων σὲ πλούσιους καὶ φτω-
χούς, ἐλεύθερους καὶ δούλους, θύτες καὶ θύματα ἀποτελοῦν συν-
έπειες τῆς ἁμαρτίας καὶ ὅτι στὸ ἀπολυτρωτικὸ ἔργο τοῦ Χριστοῦ

καὶ κατ' ἐπέκτασιν τῆς Ἐκκλησίας συμπεριλαμβάνεται καὶ ἡ ἄρσις
αὐτῶν τῶν διακρίσεων.
• Ὅτι πρέπει νὰ ζεῖ καὶ νὰ πολιτεύεται σύμφωνα μὲ τὴ φιλικὴ
σύσταση τοῦ Χριστοῦ: «Ζητεῖτε δὲ πρῶτον τὴν βασιλείαν τοῦ Θεοῦ
καὶ τὴν δικαιοσύνην αὐτοῦ, καὶ ταῦτα πάντα (τὰ ὑλικὰ ἀγαθὰ) προ-
στεθήσεται ὑμῖν».
Τὸ βιβλίο αὐτὸ ἀποβλέπει στὸ νὰ καταστήσει γνωστὲς τὶς βα-
σικὲς αὐτὲς χριστιανικὲς ἀρχὲς σὲ ὅσο τὸ δυνατὸν εὐρύτερο κοι-
νό. Πρωτίστως ὅμως ἀπευθύνεται σὲ χριστιανοὺς καὶ μᾶς καλεῖ νὰ
συνειδητοποιήσουμε ὅτι ὁ χριστιανικὸς κόσμος, στὸ σύνολό του,
πρόδωσε στὴν πράξη τὶς κοινωνικὲς ἀρχὲς τοῦ Εὐαγγελίου, συμ-
μάχησε μὲ τοὺς πλούσιους, τοὺς ἰσχυρούς, καὶ ὄχι μόνο δὲν ἀγω-
νίστηκε ὅσο θὰ ἔπρεπε γιὰ τὴ δικαιοσύνη, ἀλλὰ ἐπιχείρησε ἀκόμη
καὶ νὰ δικαιολογήσει στὸ ὄνομα τοῦ Εὐαγγελίου τὴν κοινωνικὴ
ἀδικία καὶ καταπίεση. Κλασικὸ παράδειγμα ὁ στενὸς σύνδεσμος
τοῦ δυτικοῦ Χριστιανισμοῦ μὲ τὴν ἀποικιοκρατία.
Ἔχομε ἀνάγκη ἀπὸ μετάνοια, ἀτομικὴ καὶ συλλογική, καὶ ἀπὸ ὅ,τι
συνεπάγεται ἡ μετάνοια, τόσο στὴ θεωρία ὅσο καὶ στὴν πράξη.
Γ.Δ. ΡΟΔΙΤΗΣ
Ἰούνιος 2009

1 Σχόλιο

Επισκέπτης
χριστιανοσοσιαλιστής
19 Νοέμβριος 2009, 00:12
ένα από τα σημαντικότερα βιβλία του χριστιανικού σοσιαλισμού, που δεν είναι τίποτα περισσότερο από την ολοκληρωμένη διδασκαλία του Χριστού. Τα πατερικά κείμενα που παρουσιάζονται στο βιβλίο αυτό, αποκρύβονται συστηματικά, γιατί δεν ευνοεί το κοινωνικοοικονομικό σύστημα η προβολή της κονωνικής δικαιοσύνης και ο καυτηριασμός της κοινωνικής αδικίας. Το βιβλίο αυτό μπορείται να το παραγγείλετε από τα γραφεία της εφημερίδας 'Χριστιανική'.
Υποβολή σχολίου
Δεν θα δημοσιευθεί

Ειδοποίησέ με μέσω e-mail σε απαντήσεις
Συλλαβισμός Συλλαβισμός

Ειδοποιήσεις μέσω e-mail

Δεν θέλω να λαμβάνω πλέον ειδοποιήσεις για νέα σχόλια σε αυτό το άρθρο

Πρόσφατα σχόλια

Μετεκλογικά 20ής του Σεπτέμβρη και η ΛΑ.Ε
(ουτε)Συνετος (ουτε)Επαναστατης
26 Οκτ 2015, 00:42
Μετεκλογικά 20ής του Σεπτέμβρη και η ΛΑ.Ε
Συνετος Επαναστατης
25 Οκτ 2015, 11:53
 

Στατιστικά

Γλώσσες: 1
Μέλη: 206
Νέα: 1397
Σύνδεσμοι: 24
Επισκέπτες: 1315442
 

Οι Ροές Ειδήσεων της Χριστιανικής

RSS 0.91
RSS 1.0
RSS 2.0
ATOM 0.3
OPML


Copyright (C) 2006-2015 ΚΙΝΗΜΑ ΧΡΙΣΤΙΑΝΙΚΗΣ ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑΣ. All rights reserved.
Powered by Jim Pap | Γραφικά από τον Αγιογράφο Γ.Κ.