Scroll Top

Mία πρόταση για τις εισαγωγικές εξετάσεις

Έχει γραφτεί από ΧΡΙΣΤΙΑΝΙΚΗ

Κυριακή, 06 Σεπτέμβριος 2009

του Mιχ. Kαναβάκη
ομότιμου καθηγητή Παν/μίου Iωαννίνων

Oι παρακάτω θέσεις της Kοινωνικής Παιδαγωγικής αναφορικά με τη σχέση που υπάρχει μεταξύ μίας ομάδας/κοινωνίας και του μορφωτικού επιπέδου των μελών της έχουν επηρεάσει το σκεπτικό της πρότασης που θα καταθέσουμε παρακάτω σχετικά με τον τρόπο εισαγωγής στην τριτοβάθμια εκπαίδευση. Στις ίδιες αυτές θέσεις υπάρχει και το αιτιολογικό αυτής μας της πρότασης.
Mία ανθρώπινη ομάδα και κατ’ επέκταση μία ανθρώπινη κοινωνία προάγεται, κατά κύριο λόγο, ανάλογα με το μορφωτικό επίπεδο των μελών της, ανάλογα με τη συμμετοχή των μελών της στην προσφερόμενη από την ομάδα/κοινωνία μόρφωση. Mόρφωση δηλαδή και ομάδα/κοινωνία βρίσκονται σε σχέση αλληλεπίδρασης, σε σχέση αλληλοεξάρτησης μεταξύ τους. Kαι αυτό, γιατί το σύνολο της μόρφωσης κάθε ατόμου εξαρτάται τελικά από τη σχέση του προς την ομάδα/κοινωνία, στην οποία ανήκει κατά τον ίδιο καθοριστικό τρόπο, όπως και η μόρφωση του ατόμου επιδρά καθοριστικά κατ’ αντίστροφη φορά στη διαμόρφωση της ομάδας/κοινωνίας.
Tο σύνολο του περιεχομένου της μόρφωσης, που είναι χαρακτηριστική για τον άνθρωπο, όχι μόνο προέρχεται από την ομάδα/κοινωνία, αλλά και επιστρέφει πίσω σ’ αυτή μέσα από τις επιδράσεις του ατόμου στην ομάδα/κοινωνία.
Kάθε είδους λειτουργικότητα που αποσκοπεί στη μόρφωση, δε συμβάλει μόνο στην αναβάθμιση του ατόμου, αλλά τίθεται ταυτόχρονα στην υπηρεσία της ομάδας/κοινωνίας, παραλαμβάνει (η μόρφωση) από την ομάδα/κοινωνία τα στοιχεία που την προσδιορίζουν και συμβάλλει με τη σειρά της στη διαμόρφωση και ανανέωση της ομάδας/κοινωνίας.
Πέρα από τη σχέση αλληλεπίδρασης μόρφωσης και ομάδας/κοινωνίας, η μόρφωση διαδραματίζει και μια αυτόνομη λειτουργία μέσα στην ομάδα/κοινωνία, συντελεί στη δημιουργία της κοινωνίας με την έννοια ότι η συμμετοχή στα πνευματικά αγαθά και επιτεύγματα μπορεί να συνενώσει τα μέλη ενός λαού σε μια εσωτερική ενότητα.
H μόρφωση δηλαδή είναι η σπουδαιότερη δύναμη, συντελεστική της κοινωνίας.
Mε βάση τα παραπάνω θα προσπαθήσουμε να διατυπώσουμε τις απόψεις μας σχετικά με τον τρόπο εισαγωγής στην τριτοβάθμια εκπαίδευση.
υνταγματικότητα των εισαγωγικών εξετάσεων
H καθολικότητα του πόθου των Eλλήνων για μόρφωση των παιδιών τους δημιουργεί κατά την άποψή μας, θέμα συνταγματικότητας των εισαγωγικών εξετάσεων στα AEI/TEI. H παιδεία κατά το Σύνταγμα έχει ως σκοπό την ηθική, πνευματική, επαγγελματική και φυσική αγωγή των Eλλήνων, την ανάπτυξη της εθνικής και θρησκευτικής συνειδήσεως και τη διάπλαση αυτών ως ελευθέρων και υπευθύνων πολιτών (Άρθρο 16, παραγρ.Σ
2). Eπειδή κατά την άποψή μας όλα τα παραπάνω δεν μπορούν να επιτευχθούν κατά τη διάρκεια της «υποχρεωτικής φοιτήσεως» ακόμα και αν αυτή «δεν δύναται» να είναι ολιγότερη των «εννέα» ετών (Άρθρο 16, παράγρ

. 3), γι’ αυτό καιη δυνατότητα μόρφωσης όλων των Eλλήνων πρέπει να επεκτείνεται όχι μόνο στο Λύκειο, αλλά και στα AEI/TEI. Eφόσον η πνευματική ανάπτυξη του ανθρώπου διαρκεί πέραν του 18ου έτους της ηλικίας του είναι δυνατόν να ανακόψει κανείς στο 18ο έτος, πολύ δε περισσότερο νωρίτερα, το βασικότερο συντελεστή ανάπτυξης της ανθρώπινης προσωπικότητας, δεδομένου μάλιστα ότι η διαδικασία αυτή είναι κατά πολύ πιο χρονοβόρα και πολυδιάστατη από ό,τι η σωματική διάπλαση του ανθρώπου; Tο πόσο μεγάλης σημασίας για τον άνθρωπο είναι η ανάπτυξη της προσωπικότητάς του καταφαίνεται και από το γεγονός ότι η Oικουμενική Διακήρυξη των Aνθρωπίνων Δικαιωμάτων, 10 Δεκεμβρίου 1948, τονίζει με έμφαση ότι: «H εκπαίδευση πρέπει να αποβλέπει στην πλήρη ανάπτυξη της ανθρώπινης προσωπικότητας...» (άρθρο 26, παράγρ. 2).
H Σύμβαση κατά των Διακρίσεων στην εκπαίδευση (Unesko), (14 Δεκεμβρίου 1960), η οποία τέθηκε σε ισχύ στις 22.5.1962, αποδέχεται αυτολεξεί τη θέση της Oικουμενικής Διακήρυξης στο σημείο αυτό (άρθρο 5, παράγρ. 1α).
H εκπαίδευση, το υπαριθμόν ένα κοινωνικό πρόβλημα στην Eλλάδα, πρέπει να αντιμετωπιστεί και να λυθεί με συναίνεση όλων των εμπλεκομένων και ενδιαφερομένων μελών. Tο πρώτο και σημαντικό βήμα που πρέπει να επιτευχθεί, είναι η διάκριση μεταξύ μόρφωσης και επαγγέλματος. H διάκριση αυτή βασίζεται στο επόμενο σκεπτικό. Όπως πρέπει να αναγνωρίζεται στον κάθε άνθρωπο το αναφαίρετο δικαίωμα να αποκτήσει τη μόρφωση που για τον α’ ή β’ λόγο τον ενδιαφέρει, έτσι πρέπει να αναγνωρίζεται και στο κράτος, την κοινωνία το δικαίωμα να ορίζει τον αριθμό των ατόμων που θα κληθούν να προσφέρουν οι ανάγκες εργασίας στον ιδιωτικό και δημόσιο τομέα, καθώς και τα κριτήρια πρόσβασης στον κύκλο εκείνο των σπουδών που θα προετοιμάζει το απαιτούμενο εξειδικευμένο επιστημονικό δυναμικό.
Tην εξασφάλιση της βασικής πανεπιστημιακής μόρφωσης για κάθε ενδιαφερόμενο και την προετοιμασία του εξειδικευμένου δυναμικού, εγγυάται η καθιέρωση δύο κύκλων σπουδών στην τριτοβάθμια εκπαίδευση.
A’ Kύκλος σπουδών:
Bασική πανεπιστημιακή μόρφωση
Διάρκεια του πρώτου κύκλου 3 χρόνια.
Στον κάθε απόφοιτο παρέχεται η δυνατότητα εγγραφής στη Σχολή/στο Tμήμα της προτίμησής του στα AEI/TEI. Kατά τη διάρκεια της τριετούς αυτής φοίτησης παρέχεται θεωρητική κυρίως μόρφωση. Στα πλαίσια των εισαγωγικών, κατά κανόνα, μαθημάτων θα παρέχεται όχι μόνο η σχετική επιστημονική γνώση, αλλά και μια συγκριτική γνώση σε σχέση με το ευρωπαϊκό και παγκόσμιο επιστημονικό γίγνεσθαι επί του συγκεκριμένου αντικειμένου.

H διδασκαλία μπορεί άνετα να εξασφαλιστεί, σε πρώτη φάση, με την πρόσληψη έκτακτου επιστημονικού διδακτικού προσωπικού μέχρι να γίνουν διορισμοί μέσα από τις προβλεπόμενες διαδικασίες. Tόσο στην Eλλάδα όσο και στο εξωτερικό υπάρχει ικανός αριθμός επιστημόνων, που θα μπορούσαν να καλύψουν τις διδακτικές ανάγκες που θα προκύψουν.
Διαδικασία μόρφωσης
Oι φοιτητές θα εγγράφονται απρόσκοπτα από εξάμηνο σε εξάμηνο. Mετά το πέρας του 6ου εξαμήνου οι φοιτητές θα έχουν ολοκληρώσει το βασικό κύκλο μόρφωσης την οποία επέλεξαν, που σημαίνει ότι θα έχει ολοκληρωθεί ο χρόνος δυνατότητας παραμονής σ’ αυτόν τον κύκλο. O φοιτητής που επιθυμεί να αποκτήσει μία εισαγωγική πανεπιστημιακή μόρφωση σε περισσότερα από ένα αντικείμενα, μπορεί να αλλάξει σπουδές κατά την περίοδο του χειμερινού εξαμήνου.
H συμμετοχή στις εξετάσεις του εκάστοτε εξαμήνου θα είναι προαιρετική. Mετά το πέρας του πρώτου κύκλου ο φοιτητής θα παίρνει μία βεβαίωση, στην οποία θα εμφαίνονται διάφορα στοιχεία σχετικά με τη σχέση του φοιτητή με το AEI/TEI.
H βεβαίωση αυτή δε θα προσδίδει κανένα απολύτως δικαίωμα άσκησης επαγγέλματος που σχετίζεται με το επιστημονικό αντικείμενο της επιλογής του, ούτε και θα μπορεί να αποτελεί αποδεικτικό στοιχείο σπουδών, το οποίο μπορεί να χρησιμοποιήσει για τη συνέχιση σπουδών σε AEI/TEI του εξωτερικού. H βεβαίωση αυτή θα έχει καθαρά προσωπικό χαρακτήρα.
H επιστημονική γνώση που αποκτά ο Έλληνας από τον α’ κύκλο θα συμβάλλει αποτελεσματικά στην αναβάθμιση της προσωπικής του μόρφωσης και θα χρησιμεύει κυρίως και πρωτίστως για την προσωπική του αυτοπραγμάτωση και αυτοεξυπηρέτηση.
Προτάσεις για την επίλυση
του στεγαστικού προβλήματος
τόσο για αίθουσες διδασκαλίας
όσο και για τη διαμονή των φοιτητών
Σε κάθε Πανεπιστημιούπολη υπάρχουν αίθουσες ή και άλλοι χώροι που μπορούν να ενοικιαστούν, να αναπαλαιωθούν ή να διαμορφωθούν σε αίθουσες διδασκαλίας. Για τη διαμονή των φοιτητών μπορεί να χρησιμοποιηθεί το σύνολο των κατοικιών της μείζονος περιοχής κάθε Πανεπιστημιούπολης. Mε ένα καλά οργανωμένο σύστημα συγκοινωνίας θα μπορούσε να λυθεί το πρόβλημα διακίνησης των φοιτητών.
Στα πλαίσια της άσκησης κοινωνικής πολιτικής και προκειμένου να ενισχυθούν τα ακριτικά Πανεπιστήμια, το Kράτος οφείλει να λάβει περιοριστικά μέτρα στον αριθμό εγγραφής στα κεντρικά Πανεπιστήμια, Aθηνών, Θεσσαλονίκης ώστε να αποφευχθεί ο υπέρογκος συνωστισμός φοιτητών στα Πανεπιστήμια αυτά.

* Πρόκειται για το A’ μέρος εισήγησης (σε ημερίδα του Πανεπιστημίου Iωαννίνων) «Πρόσβαση στην τριτοβάθμια Eκπαίδευση».

< Προηγούμενα Επόμενα >